Kuantum Bilgisayarlar Çağında Kriptografi nedir?

3 dakika


Günümüzde internet üzerinden aktarılan verileri şifrelemek için kullanılan kriptografi yöntemleri iki ana grupta sınıflandırılır: simetrik ve asimetrik yöntemler. Simetrik algoritmaların temel özelliği hem şifreleme hem de şifreyi çözmek için aynı “anahtarın” kullanılmasıdır. Gönderici, alıcı tarafından da bilinen bir anahtarı kullanarak aktarılacak metni şifrelendirir, alıcı da yine aynı anahtarı kullanarak şifreli metni çözer. Eğer kullanılan anahtar göndericiden ve alıcıdan başkası tarafından bilinmiyorsa ve bir anahtar sadece bir aktarım için kullanılıyorsa bu yöntem tamamen güvenlidir.

Bilginin aktarıldığı hatta sızan bir dinleyici, şifreli metni ele geçirse bile, hangi anahtarın kullanıldığını bilmediği için metni çözemez. Ayrıca her bir aktarım için farklı anahtarlar kullanıldığından çeşitli şifreli metinleri karşılaştırarak anahtarın ne olduğunu bulmasının bir yolu da yoktur. Simetrik kriptografi ile ilgili temel sorun anahtarın nasıl belirleneceğidir. Örneğin, internet bankacılığı üzerinden işlem yapmak istediğinizi düşünün.

Her seferinde en yakınınızdaki şubeye bir koşu gidip güvenilir bir görevliye verileri hangi anahtarla şifrelendirip göndereceğinizi söyleyemeyeceğiniz açıktır. Şifreleme için kullanılacak tek kullanımlık anahtarın da internet üzerinden belirlenmesi gerekir. Peki ama nasıl? Yetkisiz kişilerin eline geçmesi ihtimaline karşılık anahtarın da şifrelenerek gönderilmesi gerekir. Öyleyse anahtarı şifrelemek için kullanılacak anahtar nasıl belirlenecek? Asimetrik kriptografi bu soruna çare bulmak için geliştirilmiştir.

Kuantum algoritmalarla kolaylıkla çözülebilecek, modern kriptografiyle ilgili çeşitli problemler var. Bunların bazıları asimetrik, bazıları da simetrik algoritmalarla ilgili. Asimetrik kriptografi Günümüzde kullanılan asimetrik kriptografi algoritmalarından biri 1977 yılında Ronald Rivest, Adi Shamir ve Leonard Adelman tarafından geliştirilmişti. Kısaca RSA olarak adlandırılan bu algoritma çiftasal (iki asal sayının çarpımı olarak ifade edilebilen) sayıları çarpanlarına ayırmanın zorluğuna dayanıyor.

Kriptografinin Geleceği

Günümüzde internet üzerinden aktarılan bilgilerin güvenliğini sağlamak için doğrudan ya da dolaylı olarak asimetrik kriptografiden yararlanılıyor. Ancak kuantum bilgisayarlar pratik amaçlar için yararlı işlerin üstesinden gelebilecek kapasiteye ulaştıklarında, asimetrik sistemlerin güvenli olmasını sağlayan matematiksel problemleri çözmek kolaylaşacak ve böylece modern kriptografinin sonu gelmiş olacak. Dolayısıyla kuantum bilgisayarlar çağında kriptografinin yeni bir hâle bürünmesi gerekecek.

2016 yılında ABD Ulusal Standartlar ve Teknolojiler Enstitüsü (NIST) Kasım 2017’ye kadar kuantum bilgisayarlara karşı dirençli olduğu düşünülen kriptografi algoritmaları teklif etmeleri için araştırmacılara çağrı yaptı. Ocak 2018’de NIST toplamda 82 algoritma önerisi yapıldığını açıkladı. Bu algoritmaların değerlendirilmesi ve gerçekten de kuantum bilgisayarlara karşı dirençli olup olmadıklarının belirlenmesi birkaç yıl sürecek. Önümüzdeki yıllarda henüz klasik bilgisayarlardan üstün kuantum bilgisayarlar geliştirilmeden bilgi alışverişinde kullanılan algoritmaların güncellenmesi sürpriz olmayacak.



Beğendin mi? Hemen arkadaşlarınla paylaş!

0

BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!

harika harika
0
harika
mükemmel mükemmel
0
mükemmel
üzgün üzgün
0
üzgün
çok iyi çok iyi
0
çok iyi
kötü kötü
0
kötü
şaşkın şaşkın
0
şaşkın
beğenmedim beğenmedim
0
beğenmedim
mert

0 Yorum

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

İçerik Biçimi Seçin
Kişilik testi
Kişilik hakkında bir şey ortaya koymayı amaçlayan sorular dizisi
Önemsiz Test
Bilgiyi kontrol etmek isteyen doğru ve yanlış cevaplı sorular dizisi
Anket
Kararlar verme ya da görüş belirleme oy verme
Oylamalı Liste
En iyi liste öğesine karar vermek için yukarı veya aşağı basın
Caps
Özel caps yapmak için kendi resimlerinizi yükleyin
Send this to a friend